Xuất ngoại "rước" AIDS về làng

Những người dân ở các xã nêu trên rời quê hương bản quán đến đó để kiếm sống bằng rất nhiều nghề khác nhau từ thợ xây, thợ mộc, thợ chạm, lái xe, cắt tóc, gội đầu, buôn bán trái cây, quần áo… Theo ngày tháng, cứ người đi trước dắt díu người đi sau, ai cũng phấn khởi, ai cũng mừng vui vì kiếm tiền ở nước bạn dễ dàng hơn ở xứ mình. Nhiều người trước đây quanh năm phải sống trong cảnh ăn đong, nhưng chỉ sau một thời gian sang Lào làm ăn nay đã xây được nhà, mua được xe, có của ăn của để.

Người dân Lộc Bổn sang Lào làm ăn khi về quê đã xây được nhà tầng rất khang trang

Nhưng lẽ đời đôi lúc rất oái oăm, có những kẻ vốn dĩ rất chất phác, hiền lành, quần quật suốt ngày làm lụng, nhưng đến khi trong túi rủng rỉnh tí tiền là sinh ra hư hỏng. Kiếm tiền dễ, cộng với chút nỗi niềm của kiếp sống tha hương, nhiều thanh niên trong khóe chân còn vướng mùi bùn đất nhưng sau những trận nhậu tưng bừng đã bắt đầu tập tọe giải khuây bởi gái mại dâm và ma túy. Từ đó, những hệ lụy đớn đau đã đẩy hàng trăm phận người rơi vào vực thẳm, làng quê vốn bình yên phải nhiều phen dậy sóng khi những công dân của họ vướng vào vòng lao lý vì tội mua bán trái phép chất ma túy và chết vì căn bệnh thế kỷ HIV/AIDS.

Ở xã Lộc Sơn, số người sang Lào làm ăn sinh sống cũng đã lên con số trên 1000 người. Ông Nguyễn Hữu Dũng, Phó chủ tịch UBND xã Lộc Sơn, nói rằng: Việc có nhiều người dân địa phương sang đất bạn làm ăn, trên thực tế đã mang lại một nguồn thu rất đáng kể cho ngân sách địa phương, đời sống của hàng nghìn người dân vốn xưa nay chỉ biết trông chờ vào vườn tược, ruộng đồng nay đã được cải thiện tốt, hàng trăm căn nhà tạm bợ nay đã được kiên cố hóa trông rất khang trang. Tuy nhiên, một khi đời sống đã được phát triển về mặt vật chất thì kéo theo nó là rất nhiều nguy cơ khó lường về vấn đề xã hội…

Không cần phải lật giở bất cứ một loại tài liệu nào, ông Khương cũng có thể ngồi nói vanh vách về những trường hợp người trong xã bị bắt về hành vi buôn bán ma túy và có HIV trong thời gian đi làm ăn sinh sống ở Lào.

Đa số trong làng chỉ còn lại người già và trẻ em vì thanh niên đã sang Lào làm ăn hết

Năm 1995, anh Nguyễn Phong Đ. người ở thôn Thuận Hóa từ Lào trở về quê trong tình trạng sức khỏe vô cùng tiều tụy. Người nhà đã đưa anh Đ. đến khám bệnh tại Bệnh viện Trung ương Huế và nhận được kết quả dương tính với HIV. Sau một thời gian ngắn được chỉ định điều trị tại gia, sức khỏe của Đ. ngày một thêm suy kiệt, nhiều vết lở loét xuất hiện rồi Đ. đã qua đời. Sau khi lo chuyện hậu sự cho Đ. xong, người thân trong gia đình cùng chính quyền địa phương đã động viên chị Võ Thị Hồng Ph. (Vợ của Đ) đến Trung tâm y học dự phòng của tỉnh Thừa Thiên Huế để xét nghiệm và kết quả là chị Ph. cũng đã bị nhiễm HIV.

Ông Khương nhớ lại: Ngày đó, cái tin Đ. có HIV được thông báo về cho y tế xã đã như một quả bom tấn nổ giữa xóm làng. Từ đầu làng đến cuối xóm nơi nào cũng thấy bàn tán xôn xao, những gia đình có người thân ở độ tuổi thanh niên đi làm ăn bên Lào thì hoang mang lo lắng.

Theo chỉ dẫn của một cán bộ UBND xã Lộc Bổn, chúng tôi tìm đến ngôi nhà của chị Ph. nằm khuất cuối thôn Thuận Hóa. Trong dáng vẻ muộn phiền, mệt mỏi, chị Ph. kể cho chúng tôi nghe về những khổ đau mà chị sớm phải nếm trải trong cuộc đời: “Bọn em cưới nhau được chừng 2 tháng thì anh Đ. theo bạn qua Lào làm thợ xây dựng. Qua bên đó kiếm tiền dễ dàng hơn bên mình, tuổi trẻ, ham vui, nhậu nhẹt xong là tìm đến gái mại dâm để mua vui cho đỡ buồn trong những lúc xa vợ… thế là mắc bệnh, ốm đau kéo dài nên phải về quê để có người chăm sóc. Lúc đầu cũng chỉ nghĩ là anh ấy bị sốt rét dài ngày thôi, nên vợ chồng vẫn sinh hoạt bình thường để mong có đứa con cho vui cửa vui nhà. Ai ngờ anh ấy chết đi còn để lại những đau khổ tột cùng cho em trên cõi đời này. Bây giờ, cứ hai, ba tháng một lần em vẫn đi lên TP Huế để sinh hoạt trong câu lạc bộ những người có HIV để cùng chia sẻ với các bạn đồng cảnh ngộ, đồng thời nghe các chuyên gia tư vấn cách điều trị cho bản thân. Thời gian còn lại em chỉ quanh quẩn trong nhà để chăm sóc đứa cháu và tránh những cái nhìn thương hại của người đời…”.

Chị Ph. một người vợ bị lây có HIV từ chồng ở Lộc Bổn

Vừa tâm sự với chúng tôi, Ph. vừa kéo vạt áo lên lau nước mắt, rồi im lặng nhìn rất xa xăm về phía cánh đồng. Chia tay Ph. chúng tôi lại tiếp tục rảo bước trên con đường làng vừa được bê tông hóa để tìm đến một mảnh đời cay đắng khác cũng đang sinh sống tại thôn Thuận Hóa. Dương Thị L. năm nay vừa bước qua tuổi 17 nhưng đã có HIV từ mấy năm qua.

Gia đình L. rất nghèo nên từ nhiều năm trước, theo làn sóng xuất ngoại làm ăn, cha mẹ L. cũng theo người làng dắt hai đứa con sang tỉnh Salavan để lập nghiệp. Những ngày sống trên đất Lào, L. được một người gốc Sài Gòn cũng là chỗ quen biết với cha mẹ L. nhận về làm con nuôi. Sau này, chính người đã nhận L. về nuôi dưỡng ấy đã dỡ trò đồi bại để cướp đi đời con gái của L. Hay tin, cha mẹ L. đã đến đòi lại con, nhưng chỉ một năm sau đó thì người đàn ông tội lỗi kia đã trút hơi thở cuối cùng nơi đất khách quê người vì AIDS. Bây giờ, L. về quê sống với người anh ruột để tiện việc điều trị bệnh lâu dài…

Bà Đoàn Thị Lan, Chủ tịch Hội Phụ nữ xã Lộc Bổn, cho biết: Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, hiện nay số trường hợp có HIV/AIDS ở các thôn trên địa bàn xã đã lên con số hơn 20 người. Trong số này có 11 người đã chết, số còn lại hiện đang được hướng dẫn điều trị, một số trường hợp đã chuyển sang giai đoạn AIDS.

Nhà của Dương Thị L. sống gần như cách ly với mọi người

Tại xã Lộc Sơn hiện cũng đã phát hiện trên 10 trường hợp có HIV, trong số đó có 3 phụ nữ từng có thời gian dài làm ăn, sinh sống trên đất Lào.

Ông Nguyễn Khắc Hữu, Trưởng Công an xã Lộc Bổn, tâm sự: Việc hàng nghìn người sang Lào làm ăn đã làm đổi thay nhanh chóng đời sống của người dân ở đây. Lượng kiều hối đáng kể được đưa về quê hàng năm đã giúp người dân địa phương xây hàng loạt ngôi nhà lầu khang trang với tiện nghi đủ đầy. Đường làng ngõ xóm được bê tông hóa phẳng lì. Chuyện người dân các xã này mua được những chiếc xe máy đời mới bây giờ là phổ biến, riêng xe hơi thì làng đã có hàng chục chiếc loại đắt tiền. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển là sự cô quạnh của làng quê, bởi chỉ còn lại người già và trẻ nhỏ. Nhiều ruộng vườn trong làng vì thế phải bỏ hoang, hoặc trồng trọt nhưng không đưa lại thu nhập vì thiếu sức lao động và sự chăm bón của con người. Đời sống người dân khấm khá lên cũng là lúc các làng quê nơi đây không còn bình yên như trước...