Vàng loạn giá: Chỉ thiểu số hưởng lợi

“Dồn lên, dồn lên!”. Nhiều người đang xếp hàng mua vàng thúc giục nhau khi nhận thấy 5 khách hàng rời khỏi vị trí giao nhận tiền - vàng tại trụ sở Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) sáng 23-11. Trong khi đó, không khí giao dịch tại các địa điểm khác ở TPHCM khá tẻ nhạt.

Loạn giá

Đầu ngày 23-11, SJC công bố giá vàng bán ra 44,5 triệu đồng, lập tức hàng trăm người kéo đến trụ sở SJC mua vàng. SJC yêu cầu khách xếp hàng và thông báo mỗi người chỉ được mua tối đa 5 lượng vàng. Sau đó, giá vàng SJC tăng thêm 200.000 đồng/lượng, bán ra 44,7 triệu đồng/lượng (lúc 11 giờ). Ông Thái, một khách mua vàng, cho biết: Do giá vàng SJC tại các đơn vị khác cao hơn giá vàng tại trụ sở SJC từ 300.000 - 500.000 đồng/lượng nên nhiều người dồn về đây mua.

Thực tế cho thấy lúc 10 giờ, giá vàng bán ra tại trụ sở SJC là 44,6 triệu đồng/lượng nhưng giá vàng bán ra của SJC Cần Thơ là 44,85 triệu đồng/lượng. Tại Ngân hàng (NH) Á Châu (ACB), giá vàng SJC bán ra là 44,8 triệu đồng/lượng. Thế nhưng, ACB chỉ áp dụng mức giá này đối với khách mua dưới 5 lượng vàng, còn khách mua từ 5 lượng vàng trở lên sẽ cộng thêm 200.000 đồng/lượng.

Ngoài ra, ACB còn đưa ra điều kiện khách mua vàng phải gửi tiết kiệm, thời gian gửi ít nhất 3 tháng. Trong khi đó, các tiệm vàng tại khu vực chợ Bến Thành, Tân Định (TPHCM) bán vàng SJC phổ biến ở mức 45,2 triệu đồng/lượng…

Tuy nhiên, đến đầu giờ chiều, các doanh nghiệp kinh doanh vàng hàng đầu đều đồng loạt niêm yết giá bán vàng SJC ở mức 45,1 triệu đồng/lượng, gần cuối ngày còn 44,85 triệu đồng/lượng.

Trên thị trường quốc tế, giá vàng chỉ biến động nhẹ từ 1.700 USD - 1.705 USD/ounce (lúc 14 giờ 30 phút giờ Việt Nam). Nếu quy đổi theo tỉ giá của NH, giá vàng thế giới chỉ khoảng 43,2 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá trong nước gần 2 triệu đồng/lượng; còn nếu quy đổi theo giá USD tự do là 21.330 đồng/USD thì cũng chỉ 43,8 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá vàng trong nước hơn 1 triệu đồng/lượng.

Khách hàng xếp hàng mua vàng tại trụ sở SJC (ảnh chụp lúc 11 giờ ngày 23-11).

Thiểu số hưởng lợi

Dư luận cho rằng giá vàng SJC cao hơn giá thế giới từ 1- 3 triệu đồng/lượng là bất hợp lý, một số doanh nghiệp kinh doanh vàng hưởng lợi, đặc biệt là các đơn vị được bán vàng tồn quỹ và giao dịch vàng qua tài khoản nước ngoài (bao gồm 7 NH và SJC- tạm gọi là nhóm 7+1).

Còn nhớ, vào ngày 6-10, giá vàng trong nước cao hơn giá thế giới 3 triệu đồng/lượng (quy đổi theo giá USD tự do), các NH và SJC bán ra hàng tấn vàng rồi mua lại vàng tài khoản trên thị trường quốc tế đã thu siêu lợi nhuận. Trong khoảng 3 tuần đầu của tháng 11-2011, giá vàng trong nước tuy đã dịu bớt nhưng vẫn luôn cao hơn giá thế giới từ 800.000 đồng đến hơn 1 triệu đồng/lượng dù sức mua rất yếu. Đến ngày 23-11, khi sức mua bất ngờ tăng, nhóm 7+1 tiếp tục bán vàng của chính mình hoặc vàng đã huy động từ dân cư rồi tiếp tục mua lại vàng tài khoản quốc tế thu thêm lợi nhuận.

Một số chuyên gia về vàng cho rằng mặc dù chưa được nhập khẩu vàng để bù lại số vàng đã bán ra nhưng nhóm 7+1 đã có biện pháp đối phó bằng cách thu gom lại vàng từ dân hoặc các doanh nghiệp khác, đua tăng lãi suất tiết kiệm vàng nhằm thu hút người gửi tiết kiệm vàng, thậm chí “ép” người mua vàng phải gửi tiết kiệm vàng để quay vòng số vàng ra vào. Giới kinh doanh vàng cho rằng bất chấp số vàng đã bán ra được bù lãi bằng phương án nào, nhóm 7+1 đều thu được lợi nhuận lớn bởi giá vàng trong nước luôn cao hơn giá vàng thế giới cả triệu đồng/lượng. Điều này phần nào lý giải vì sao giá vàng trong nước không thể về sát với giá thế giới.