Tết quê hương

Khi khóm cúc bên hiên nhà ai vào sớm mai kia nở xòe cánh hoa đẫm sương trắng muốt. Khi cội mai già khẳng khiu thay lá, ấp ủ búp non mong rung rinh cánh vàng trong gió. Khi bước chân thêm nặng nề vội vã trên con đường thân thuộc, bần thần bao điều dự định trong đầu. Và khi ngày mới ửng hồng vòm trời thanh khiết, rạng rỡ đôi mắt bé, ngỡ ngàng reo vui chỉ trỏ đàn én thân quen đang dạo chơi lưng trời...Tết đã về trên quê hương.

Có mặt trời đỏ rực mắt sóng tình tự với biển chiều. Có con thuyền mơ màng gối đầu trên bãi suy nghĩ công việc đã qua. Có luống đất nghiêng mình cho hạt mầm vẫy lá xinh xinh đón hương xuân thầm thì trong gió. Và có mái rạ lơ thơ khói vẫn ấm nồng lửa bập bùng ùng ục sôi nồi bánh chưng.

Chuẩn bị ăn tết là cả quá trình chiếm trọn tâm trí với trạng thái nôn nao, rạo rực, lâng lâng, hồi hộp xen lẫn lo âu. Đám trẻ nôn nao mong đến lúc mẹ cho chiếc áo mới xúng xính cùng lũ bạn. Nỗi rạo rực phập phồng đôi má hây hây của cô thiếu nữ bẽn lẽn bên cửa sổ như đón chờ người yêu. Cụ già cặm cụi dăm vào chậu sứ củ hoa thủy tiên, tẩn mẩn tỉa cành bonsai để rồi chìm trong tâm trạng hồi hộp lâng lâng khi nụ hoa nở đúng đêm giao thừa. Cảm giác hạnh phúc đến tê người cứ hiện trên nụ cười, cái nheo mắt của tuổi thất thập. Và nỗi lo âu, thấp thỏm của những người trụ cột, chèo chống trong gia đình, mua sắm sao cho vừa đủ ăn cái tết sung túc mà khỏi phải ra giêng làm quần quật trả nợ vì vay mượn tiền.

Nhà cửa giũ mình sạch bóng dưới nhát chổi đưa, gàu nước mát nền gạch. Mâm cơm cúng tất niên, lầm rầm khấn vái cùng đất trời, mời ông bà tổ tiên về chung vui với con cháu tươm tất hơn mọi bữa. Con gà luộc da vàng rộm, mỏ ngậm cụm ớt tỉa hoa đỏ chót. Ly cụng, đũa gắp, miệng nhai. Đôi lúc, mâm cơm bớt vui vì thiếu một người đang ở xa bôn ba dặm đường chưa về kịp sum họp gia đình.

Tết quê đậm đà hương lúa trên đồng, mặn mà vị cá biển khơi... (Ảnh minh họa)

Rồi giờ phút mong đợi đã đến. Nó dồn tâm trạng chờ đợi của bao người đến cực điểm. Ngỡ đâu sẽ bùng nổ như quả bom nặng kí. Không! Mọi điều trở nên nhẹ nhàng, thanh thoát. Tiếng chuông đồng hồ trên tường đều đặn ngân vang mười hai tiếng. Giao thừa đã qua. Năm mới đã đến. Khoảnh khắc được tính bằng giây ấy quá đỗi thiêng liêng.

Lang thang trên đất mẹ vỡ òa nắng gió ngây ngất xuân đầy. Cành lộc biếc lặng lẽ trao tay nhau nói hộ điều chưa muốn nói. Hương trầm tràn ngập hang đá, lung linh ánh nến soi bóng người nghiêm trang cầu phúc cho gia đình hay cho mình trong tuổi mới. Tiếng chuông âm âm truyền qua từng vách đá lạnh lẽo tràn đầy sức sống của cổ tự hơn trăm năm tuổi.

Quê mình quanh năm khô cằn nhờ nguồn nước vuốt ve đất nứt nẻ bao ngày. Tết đến, tìm về bên dòng sữa ngọt ngào lời ru – về với cội nguồn an bình. Tà áo dài thướt tha soi bóng trên đập Đồng Mới. Mái tóc xõa tung trời chiều lộng gió hồ sông Quao. Líu ríu bên nhau bên thác Bà tung bọt trắng xóa. Khum tay vốc bụm nước soi mặt vào chợt lặng người thấm thía niềm riêng. Dấu chân thoăn thoắt in hình trên đụn cát cao ngất, tự hào sức trẻ vượt qua chính mình. Nhịp tay chèo sáng loáng mặt sông dậy sóng, hò reo kềm nhau từng nhịp xem đội thuyền nào vô địch trong hội đua đầu năm. Bước chân lại nhanh nhẹn vọng vào vách đá, xao động rừng cây con suối, cùng nhau lên đỉnh cao vời vợi ngắm nhìn tượng phật dài nằm uy nghiêm.

Tết quê đậm đà hương lúa trên đồng, mặn mà vị cá biển khơi, liểng xiểng hớp rượu nồng nồng vừa mới ra lò. Món ăn quê, ăn để nhớ lấy, ăn để suy ngẫm thêm về con người chất phát như hạt lúa hạt ngô, đằm thắm mặn mà như cá mòi cá cơm. Cuốn bánh tráng cuộn măng kho, củ kiệu cắn vào miệng tỉ tê đầu lưỡi. Hộc cốm trắng ngần óng ánh đường cát tinh dát kim cương. Lạo xạo một miếng thấm dần xuống cổ họng, vẫn còn đọng lại thoang thoảng mẩu gừng cay. Miếng sà lam vùng Duồng dạt dào ngọt lịm, nhẫn nha trò chuyện bên chén trà ấm lòng.

Cánh mai rụng vàng rực góc sân, còn vương búp non tần ngần chưa muốn hé mắt. Bình rượu nhọc công nấu ủ vơi hơn ban đầu. Thức ăn ba bốn ngày tết còn lại được đem ra nấu thành món ngon mới: cù lao. Cái lẩu mang màu sắc tổng hợp tinh túy ngày Tết, mê mẫn lòng người sau giờ phút vui chơi thoải mái. Tết qua lúc nào chẳng hay.

Cái Tết lộng lẫy hội làng đình đám, chúm chím hoa đào mọng đỏ, hoa ban nở trắng sườn đồi, về đây chung vui cùng hoa mai vàng cát trắng nắng gió. Nồi thịt đông xứ Bắc núng nính mỡ màn ngán ứ trong miệng, được thay đổi khẩu vị bằng dĩa măng kho thịt ngọt lự, xấp bánh tráng trắng ngà làm nhẹ lòng phút mệt mỏi chóng qua nhanh. Tết xứ biển hiền lành đến vậy.